Tôn giáo Hy Lạp cổ đại

Xu hưởng mới trong tòn giáo. Nếu
có một khía cạnh trong nền văn minh cổ Hy Lạp dùng để nhấn mạnh sự tương phản với nền văn hóa Hy Lạp trong sô nhiều khía cạnh khác, thì đó là xu hướng mới trong tôn giáo. Tôn giáo dân sự của người Hy Lạp như trong thòi kỳ thành phố-thành bang lúc này gẩn như đả hoàn toàn biến mất. Đối với đa sỗ” trí thức, vị trí của tôn giáo này đã bị thay bằng triết lý của khắc’kỷ, chủ nghĩa khoái lạc và chủ nghĩa hoài nghi. Một số ít có thiên hướng triết lý thường quay về sự thờ phụng Thần may mắn hoặc trở thành môn đồ của thuyết vô thần giáo điều.
Sự thịnh hành của các tín ngưỡng huyền bí. Trong quần chúng, khuynh hướng tán thành tôn giáo duy cảm có nguồn gốc phương Đông thậm chí được thê hiện rõ hơn hết. Các hệ thống thờ cúng huyền bí Orphic và Eleusinian thu hút tín đồ nhiều hơn trước đó. Sự thờ phụng mẹ-nữ thần Isis của người Ai Cập có lúc đạt đến vị thế như một tôn giáo thế giới. Tôn giáo thờ sao của người Chaldean cũng phát triển rất nhanh, kết quả là sản phẩm chính của tôn giáo này, thuật chiêm tinh, được sự tán thành cuồng nhiệt trong khắp thế giới cổ Hy Lạp. Sức hấp dẫn của nó mạnh đến mức lân át khoa học và lập luận trong các thế kỷ 2 và 1 TCN. Nhưng ảnh hưởng có tác động mạnh nhất trong sô’ tất cả là sự phát triển Bái hỏa giáo, nhất là từ tục thờ thần Mithras và Thuyết ngộ đạo. Trong khi tất cả hệ thống thờ cúng có nguồn gốc phương Đông giống nhau về lời hứa hẹn cứu rỗi trong kiếp sau, thì tục thờ thần Mithras và Thuyết ngộ đạo là truyện thần thoại mang ý nghĩa đạo đức nhiều hơn, thái độ xem thường thế giới này sâu sắc hơn, và giáo điều chuộc lỗi thông qua một đấng cứu thê được xác định rõ ràng hơn. Đây là những quan niệm làm thỏa mãn sự thèm khát duy cảm của thường dân, khiến họ tin rằng kiếp sống này là không giá trị, và họ sẵn sàng bị cám dỗ bởi những lời hứa hẹn vô lý, sẽ được hạnh phúc hơn trong kiếp sau. Nếu đánh giá theo tiẻu chuẩn trong thời đại của chúng ta, thì một số giáo diều trong các hệ thống thờ cúng này cũng sử dụng ảnh hưởng của minh để tác động số thành viên thuộc tầng lớp thượng lưu. Thậm chí người quan sát ngẫu nhiên nhât trong xã hội hiện đại cũng hiểu rằng thái dộ bi quan, thuyết huyền bí, và tính chất thuộc thế giới khác vẫn còn tồn tại. Trong một số trường hợp, thái độ bất mãn đối với kiếp sống này và những khao khát huyền bí sâu sắc nhất cũng được tìm thây ở những người tiền đầy túi.
Anh hưởng của người Do Thải. Một yếu tô” tuyệt nhiên không phải là không quan trọng trong sự phát triển tôn giáo trong Thời kỳ cổ Hy Lạp là sự sống phân tán của người Do Thái. Do Alexander xàm chiếm Palestine vào năm 332 TCN và người La Mã xâm chiếm đất nước này vào 3 thế kỷ sau đó, hàng ngàn người Do Thái di cư khắp nơi trong thế giới Địa Trung Hải, người ta ước tánh rằng 1.000.000 người Do Thái sống ở Ai Cập vào thế kỷ 1 và 200.000 người sống ở Tiểu Á. Họ tự do hòa hợp với các dân tộc khác, chấp nhận ngôn ngữ Hy Lạp, và không có số lượng văn hóa Hy Lạp nào còn tồn tại so với buổi đầu tiên. Đồng thời, họ đóng vai trò quan trọng trong việc truyền bá niềm tin phương Đông. Tôn giáo của họ mang đặc điếm tính thần và chúa cứu thế do bị ảnh hưởng của

Tượng Bà lão đi chợ. Trong thời kỳ cổ Hy Lạp, chủ nghĩa duy tâm và sự kiểm chê’ trong nghệ thuật Hy Lạp được kế tiếp bằng khiiynh hướng mô tả các khía cạnh khiêm nhường trong cuộc sống và thể hiện (òng trắc ẩn tritíc nỗi khổ cửa nhần (oại. ĩượng nguyên bản được đặt trong Viện bào tàng nghệ thuật Metropolitan, New York.
Ba Tư. Triết gia hàng đầu cửa họ vào lúc này, Philo Judaeus thành Alexandria, phát triển một tập hợp giáo điều tượng trưng cho một qưan điểm cực đoan nhát mà thuyết huyền bí xưa nay chưa từng có. Phần lớn người Do Thái trong thời kỳ cổ Hy Lạp sau cùng cải sang đạo Cơ Đốc, và phần lớn là cồng cụ truyền bá tôn giáo ấy ra khỏi lãnh thổ Palestine.
6. Có PHảI LÀ Sự MƯờNG TƯợNG TÍNH HIệN ĐạI?
Vàn minh cồ Hy hạp so sánh vờỉ văn minh trong thời hiện đợi.
Với ngoại lệ có thể là người La Mã, không có nền văn hóa vĩ đại nào trong thời cổ đại có vẻ thể hiện dược tinh thần trong thời hiện đại hoàn toàn dứt khoát như nền vãn minh Hy Lạp hóa. Trong nền văn minh này, cũng như trong thế giới hiện đại, người ta tìm thấy sự đa dạng đáng kể các hình thức cai trị, sự phát triển chủ nghĩa quán phiệt, thái độ tôn trọng chế độ dân chủ giảm sút, và xu hướng cai trị độc tài. Phần lớn sự phát triển kinh tê và xã hội đặc trưng trong Thời kỳ cổ Hy Lạp cũng gần giống như thời hiện đại: sự phát triển doanh nghiệp lớn, mở rộng kinh doanh, khao khát khám phá và thám hiểm, quan tâm đến các phát minh cơ khí, cạnh tranh gay gắt giữa các thương nhân, thích sông tiện nghi và đua đòi vật chất, sự phát triển các thành phô’ thủ phủ cùng các khu 6 chuột chật ních người, và khoảng cách giữa giàu và nghèo ngày càng tăng.
Trong lĩnh vực tri thức và nghệ thuật, V&Ĩ1 minh cổ Hy Lạp cũng mang đậm nét hiện đại, đước thể hiện, bằng sự chú ý thái quá đối với khoa học, chuyên môn hóa kiến thức theo dạng hẹp, chuộng chủ nghĩa hiện thực và chủ nghĩa tự nhiên, sản xuất đại trà tác phẩm văn học hạng xoàng, và sự thịnh hành của thuyết huyền bí song hành với chủ nghĩa hoài nghi cực đoan và không tin tưởng vào giáo điều.
Sụ’ khác biệt cơ bản. Do những sự tương đồng này, ờ một số tác gia, thường có khuynh hướng nghĩ rằng nền văn minh của chúng ta là một nền văn minh sa sút. Nhưng điều này một phần dựa trên giâ định sai lầm cho rằng văn hóa thời kỳ Hy Lạp hóa chi là một giai đoạn sa sút trong nền văn minh Hy Lạp. Thay vào đó, đây là cơ thể sống vàn hóa, xã hội mới, dược ra đời do sự pha trộn giữa các thành phần Hy Lạp và phương Đông. Ngoài ra, sự khác biệt giữa văn minh thời kỳ Hy Lạp hóa và văn minh của thế giới đương đại có lẽ chỉ là nhữtig điểm tương đồng quan trọng. Quan điểm chính tri thời kỳ Hy Lạp hóa yếu là quan điểm theo chủ nghĩa thế giới, không có gì có thể so sánh với chủ nghĩa yêu nước dân tộc trong thời hiện đại đang thịnh hành. Mặc dù có sự phát triển thương mại đáng kể trong Thời kỳ Hy Lạp hóa, nhưng chưa có cuộc cách mạng công nghiệp nào diễn ra, vi những lý do chứng ta vừa nêu. Sau cùng, khoa học thời kỳ Hy Lạp hóa có phần nào hạn chế hơn khoa học trong thời hiện dại. Khoa học thuần túy thời hiện đại, ở mức độ rộng, ỉà một nhánh triết học – một cuộc mạo hiểm của trí tuệ trong vương quốc xa lạ. Cho dù thường xuyên có nhiều giả định trái ngược, phần lớn đều không thực tế và có thể mãi là như thế.

Related Posts

Leave a Reply