Sự ra đời và phát triển của La Mã phần 1

Sự ra đời và phát triển của La

Mã. Trước khi vinh qưang Hy Lạp bắt dầu phai mờ rất lâu, một nền vân minh khác, phần lớn bắt nguồn từ văn minh của người Hy Lạp, đã bắt đầu phát triển trên hai bờ sông Tiber ỏ Italy. Thật ra, vào lúc này người Hy Lạp đã bước vào Thời hoàng kim, La Mã là một thế lực thống trỊ bán đảo Ý. Hơn 6 thế kỷ sau đó, quyền lực La Mã tăng dần, và vẫn còn uy thè đôi với thê giới văn minh khi vinh quang Hy Lạp đă trở thành ký ức.

 

Tại sao nền văn minh La Mã nói chung kém phát triển hơn nền văn minh Hy Lạp. Nhưng ngưòi La Mă chưa hề sánh ngang bằng người Hy Lạp trong các thành tựu trí thức và nghệ thuật. Lý do một phần là địa lý. Ngoại trừ cẩm thạch có chất lượng ngoại hạng và một ít đồng, vàng và sắt, Ý không có tài nguyên khoáng sản. Đường bờ biển kéo dài chì có hai hải cảng tốt, Tarentum và

Naples. Mặt khác, diện tích đất phì nhiêu của Ý nhiều hơn Hy Lạp. Do dó, người La Mã trên thực tế vẫn là một dân tộc sống bằng nghề nông trong phần lớn lịcH sử của họ. Họ không hề cảm thấy thích thú với sự kích thích tri thức qua việc mua bán, trao đối với các dân tộc khác. Ngoài ra, địa hình của Ý là bán đảo, nên dễ bị xâĩũ lược hơn Hy Lạp. Núi Alps không phải là rào cản hữu hiệu chặn dứng dòng người đến từ Trung Âu, trong khi bờ biển thếp ở nhiều nơi mời gọi nước ngoài xâm chiếm bằng đường biển. Do đó, sự cai trị đất nước bằng vũ lực là biện pháp phổ biến Yiơn sự hòa hợp hòa bình giữa dân di cư với cư dân bản địa. Vì lý do này, người La Mã tập trung vào các chiến dịch quân sự gần như từ lúc họ định cư trên vùng đất Ý, vì họ buộc phải tự bảo vệ mình chống lại những cưộc xâm lược của ngoại bang.

  1. Từ Khởi đầu Cho đến Sự Lật Đổ Chế Độ Quân Chủ

Cư dàn đầu tiên của nước Ý.

Chứng cứ khảo cổ cho thấy nước Ý đả có người ở ít nhất từ Thời kỳ đồ dá muộn. Vào lúc này, lãnh thổ do một dân tộc có quan hệ gần với chủng tộc Cro-Magnon ở miền nam Pháp, cư trú. Trong Thời kỳ đồ đá mới, dân tộc có ngưồn gốc Địa Trung Hải xâm nhập vùng đất này, một số đến từ Bắc Phi, sô khác đến từ Tây Ban Nha và xứ Gaul. Đầu Thời kỳ đồ đồng chứng kiến một sô” vụ xâm nhập khác, số di dân đầu tiên thuộc nhóm ngôn ngữ Ân-Âu đến từ vùng đất ở phía bắc dãy Alps. Họ là nông dân và những người chăn thả gia súc, mang theo ngựa và xe bò có bánh vào nước Ý. Văn hóa của họ dựa trên việc sử dụng đồng, mặc dừ saư năm 1000 TCN, dường như họ đã biết sử dụng đồ sắt. Những người xâm nhập A”n-Au này có vẻ là tổ tiên của hầu hết cải gọi là dán tộc Ý, kể cả người La Mã. về mặt chủng tộc, có lẽ họ có mối quan hệ với những kẻ xâm nhập Hy Lạp từ Hy Lạp dến.

Người Etruscan và người Hy Lạp. Giữa các thế kỷ 12 và 6 tr. CN hai dân tộc di cư khác chiếm đóng nhiều phần khác nhau trên bán đảo Ý: người Etruscan và người Hy Lạp. Không biết người Etruscan cỗ nguồn gốc từ đâu, nhưng hầu hết các ngưồn tài liệu có uy tín cho rằng họ là cư dân bản địa của một sô” nơi thuộc vùng Cận Đông, có lẽ Tiểu Á. Mặc dù chữ viết của ho vẫn chưa được giải mã, nhưng có nhiều chứng cứ cho thấy đặc điểm văn hóa của họ. Họ có bảng chữ cái dựa trên tiếng Hy Lạp, trình độ kỹ năng cao trong nghệ thuật luyện kim, thương mại phát triển mạnh với phương Đông, và một tôn giáo ảm đạm thờ phụng các vị thần ác. Họ để lại cho người La Mã kiến thức xây dựng cửa tò vò và mái vòm, thuật bói toán, và thói tiêu khiển man rợ: giác đấu. Người Etruscan không thiếp lập đế chế rộng lớn, mà hài lòng với việc thống trị các dân tộc Ý ở phía bắc và phía tây sông Tiber, khai thác của cải và lao động của họ. Người Hy Lạp chủ yếu định cư dọc theo các bờ biển phía nam và tây nam nước Ỷ và trên đảo Sicily. Các khu định cư quan trọng nhất của họ là Tarentum, Syracuse và Naples, mỗi khu đều có một thành phỗ-thành bang hoàn toàn độc lập. Người La Mã tiếp thu bảng chữ cái từ người Hy Lạp, nhiều khái niệm tòn giáo cùng như phẩn lớn nghệ thuật và truyện thần thoại.

Hình thành La Mă. Người sáng lập La Mã thật sự là các dân tộc Ý sóng trong vùng Latium phía nam sông Tiber. Mặc dù chưa rõ niên đại xây dựng thành phỗ, nhưng có lẽ không muộn hơn năm 1000 TCN. Niên đại theo truyền thuyết, 753 TCN, là do các tảc gìa La Mã sau này nghĩ ra. Latium bao gồm nhiều thành phố, nhưng La Mă với lý do có vị trí chiến lược nên ít lâu sau nắm quyền lãnh đạo đối với một sô thành phố quan trọng nhất. Hết cuộc xâm chiếm này tiếp nối cuộc xâm chiếm khác cho đến cuối thế kỷ 6 TCN lãnh thổ nằm dưới sự thống trị của thành phcí-thành bang La Mã, có lẽ đồng tồn tại với toàn bộ đồng bang Latin từ các triền núi Apennines đến Địa Trung Hải.

Cai trị La Mã theo chê’ độ quân chủ, quyền lực của nhà vua. Sự phát triển chính trị của La Mã vào đầu giai đoạn này trong một phương diện nào đó giống như sự phát triển trong cách cai trị của các cộng đồng Hy Lạp trong giai đoạn hình thành lịch sử của họ. Nhưng van có nhiều điểm khác biệt. Người La Mã từ đầu dường như quan tâm đến quyền bính và tính ổn định nhiều hơn tự do hoặc chế đô dân chủ. Thành phố- thành bang của họ về cơ bản là sự áp dụng quan điểm gia đình theo chế độ gia trưởng cho toàn bộ cộng đồng, vua có quyền xét xử đối với thần dân giống như người cai quản gia đình có quyền đôi với mọi thành viên trong nhà

Related Posts

Leave a Reply